ਨਵੀਂ ਦਿੱਲੀ। ਅੱਜ ਦੀ ਭੱਜ-ਦੌੜ ਵਾਲੀ ਜ਼ਿੰਦਗੀ ’ਚ, ਲੰਬੇ ਸਮੇਂ ਤੱਕ ਬੈਠ ਕੇ ਕੰਮ ਕਰਨ ਤੇ ਖਾਣ-ਪੀਣ ਦੀਆਂ ਮਾੜੀਆਂ ਆਦਤਾਂ ਨੇ ਕਠੋਰਤਾ, ਮੋਟਾਪਾ ਤੇ ਤਣਾਅ ਦਾ ਕਾਰਨ ਬਣੀਆਂ ਹਨ। ਇਨ੍ਹਾਂ ਹਾਲਾਤਾਂ ਵਿੱਚ, ਯੋਗਾ ਇੱਕ ਅਜਿਹਾ ਹੱਲ ਪੇਸ਼ ਕਰਦਾ ਹੈ ਜੋ ਸਰੀਰ ਨੂੰ ਸਿਹਤਮੰਦ ਤੇ ਮਨ ਨੂੰ ਸ਼ਾਂਤ ਰੱਖਦਾ ਹੈ। ਹਸਤੋਤਾਨਾਸਨ ਕਈ ਯੋਗ ਆਸਣਾਂ ’ਚੋਂ ਇੱਕ ਹੈ। ਇਹ ਰੀੜ੍ਹ ਦੀ ਹੱਡੀ ਦੀ ਲਚਕਤਾ ਨੂੰ ਬਿਹਤਰ ਬਣਾਉਣ ਤੇ ਸਰੀਰ ਨੂੰ ਊਰਜਾਵਾਨ ਬਣਾਉਣ ਲਈ ਅਭਿਆਸ ਕੀਤਾ ਜਾਂਦਾ ਹੈ।
ਹਸਤੋਤਾਨਾਸਨ ’ਚ, ‘ਹਸਤ’ ਦਾ ਅਰਥ ਹੈ ਹੱਥ, ਤੇ ‘ਉੱਤਨਾ’ ਦਾ ਅਰਥ ਹੈ ਉੱਪਰ ਵੱਲ ਖਿੱਚਣਾ। ਇਹ ਇੱਕ ਮਹੱਤਵਪੂਰਨ ਯੋਗ ਆਸਣ ਹੈ, ਜਿਸ ’ਚ ਬਾਹਾਂ ਨੂੰ ਉੱਪਰ ਵੱਲ ਖਿੱਚਿਆ ਜਾਂਦਾ ਹੈ। ਇਹ ਸੂਰਜ ਨਮਸਕਾਰ ਲੜੀ ਦਾ ਦੂਜਾ ਤੇ ਗਿਆਰ੍ਹਵਾਂ ਕਦਮ ਹੈ। ਭਾਰਤ ਸਰਕਾਰ ਦੇ ਆਯੁਸ਼ ਮੰਤਰਾਲੇ ਨੇ ਵੀ ਹਸਤੋਤਾਨਾਸਨ ਦੀ ਮਹੱਤਤਾ ਨੂੰ ਉਜਾਗਰ ਕੀਤਾ ਹੈ। ਇਹ ਆਸਣ ਲਚਕਤਾ, ਖੂਨ ਸੰਚਾਰ ਨੂੰ ਬਿਹਤਰ ਬਣਾਉਣ ਤੇ ਥਕਾਵਟ ਨੂੰ ਘਟਾਉਣ ਲਈ ਇੱਕ ਸ਼ਾਨਦਾਰ ਯੋਗ ਆਸਣ ਹੈ।
ਇਹ ਯੋਗ ਆਸਣ ਸਰੀਰ ਨੂੰ ਪਿੱਛੇ ਵੱਲ ਝੁਕਣ ਦਿੰਦਾ ਹੈ, ਜੋ ਰੀੜ੍ਹ ਦੀ ਹੱਡੀ ਨੂੰ ਲਚਕੀਲਾ ਬਣਾਉਣ ’ਚ ਮਦਦ ਕਰਦਾ ਹੈ ਤੇ ਪਿੱਠ ਦਰਦ ਵਰਗੀਆਂ ਸਮੱਸਿਆਵਾਂ ਤੋਂ ਰਾਹਤ ਪ੍ਰਦਾਨ ਕਰਦਾ ਹੈ। ਇਸ ਤੋਂ ਇਲਾਵਾ, ਪੇਟ ਦੀਆਂ ਮਾਸਪੇਸ਼ੀਆਂ ਨੂੰ ਖਿੱਚਣ ਨਾਲ ਪਾਚਨ ਪ੍ਰਣਾਲੀ ਸਰਗਰਮ ਹੁੰਦੀ ਹੈ ਤੇ ਪੇਟ ਦੀ ਚਰਬੀ ਘਟਾਉਣ ’ਚ ਮਦਦ ਮਿਲਦੀ ਹੈ। ਹਰ ਰੋਜ਼ ਸਵੇਰੇ ਇਸ ਆਸਣ ਦਾ ਅਭਿਆਸ ਕਰਨ ਨਾਲ ਨਾ ਸਿਰਫ਼ ਲਚਕਤਾ ’ਚ ਸੁਧਾਰ ਹੁੰਦਾ ਹੈ ਸਗੋਂ ਕੱਦ ਵਧਣ, ਭਾਰ ਘਟਾਉਣ ਤੇ ਥਕਾਵਟ ’ਚ ਵੀ ਬਹੁਤ ਮਦਦ ਮਿਲਦੀ ਹੈ। ਜਦੋਂ ਅਸੀਂ ਘੰਟਿਆਂਬੱਧੀ ਇੱਕ ਥਾਂ ’ਤੇ ਬੈਠਦੇ ਹਾਂ, ਤਾਂ ਖੂਨ ਦਾ ਸੰਚਾਰ ਹੌਲੀ ਹੋ ਜਾਂਦਾ ਹੈ।
ਜਿਸ ਨਾਲ ਸੁਸਤੀ ਤੇ ਥਕਾਵਟ ਹੁੰਦੀ ਹੈ। ਹਸਤੋਤਾਨਾਸਨ ’ਚ, ਆਪਣੀਆਂ ਬਾਹਾਂ ਨੂੰ ਉੱਪਰ ਵੱਲ ਖਿੱਚਣ ਤੇ ਡੂੰਘਾ ਸਾਹ ਲੈਣ ਨਾਲ ਫੇਫੜਿਆਂ ’ਚ ਵਧੇਰੇ ਆਕਸੀਜਨ ਨਿਕਲਦੀ ਹੈ। ਇਹ ਖੂਨ ਦੇ ਗੇੜ ਨੂੰ ਤੇਜ਼ ਕਰਦਾ ਹੈ ਤੇ ਤੁਰੰਤ ਪੂਰੇ ਸਰੀਰ ਨੂੰ ਊਰਜਾ ਦਿੰਦਾ ਹੈ। ਇਹ ਨੀਂਦ ਤੇ ਆਲਸ ਨੂੰ ਵੀ ਦੂਰ ਕਰਦਾ ਹੈ। ਪਿੱਠ ਜਾਂ ਗਰਦਨ ’ਚ ਗੰਭੀਰ ਦਰਦ ਜਾਂ ਸੱਟ ਲੱਗਣ ਵਾਲੇ ਕਿਸੇ ਵੀ ਵਿਅਕਤੀ ਨੂੰ ਇਸ ਆਸਣ ਦੌਰਾਨ ਬਹੁਤ ਜ਼ਿਆਦਾ ਪਿੱਛੇ ਝੁਕਣ ਤੋਂ ਬਚਣਾ ਚਾਹੀਦਾ ਹੈ। ਚੱਕਰ ਆਉਣੇ ਜਾਂ ਗੰਭੀਰ ਦਿਲ ਦੀ ਬਿਮਾਰੀ ਵਾਲੇ ਕਿਸੇ ਵੀ ਵਿਅਕਤੀ ਨੂੰ ਇਹ ਆਸਣ ਸਿਰਫ਼ ਇੱਕ ਮਾਹਰ ਦੀ ਨਿਗਰਾਨੀ ਹੇਠ ਕਰਨਾ ਚਾਹੀਦਾ ਹੈ।
ਇਹ ਵੀ ਪੜ੍ਹੋ : Punjab Employees Strike 2026: ਪੰਜਾਬ ਦੇ ਸਰਕਾਰੀ ਮੁਲਾਜ਼ਮ ਅੱਜ ਤੋਂ ਦੋ ਰੋਜ਼ਾ ਮਹਾ ਹੜਤਾਲ ’ਤੇ, ਸਮੂਹਿਕ ਛੁੱਟੀ ਦਾ ਐਲਾਨ
