ਭਾਰਤੀ ਪੁਲਾੜ ਖੋਜ ਸੰਗਠਨ (ISRO) ਨੇ ਸ਼ੁੱਕਰਵਾਰ ਨੂੰ ਚੰਦਰਯਾਨ-3 ਪੁਲਾੜ ਗੱਡੀ ਦੇ ਵਿਕਰਮ ਲੈਂਡਰ ਨੇ ਚੰਦਰਮਾ ਦੇ ਦੱਖਣੀ ਧਰੂਵੀ ਖੇਤਰ ’ਚ ਪਲਾਜ਼ਮਾ ਦਾ ਪਤਾ ਲਾਇਆ ਹੈ। ਜੋ ਅਣਦੇਖਿਆ ਚਿੱਤਰ ਹੈ। ਚੰਦਰਯਾਨ-3 ਦੇ ਲੈਂਡਰ ’ਤੇ ਲੱਗੇ ਹੋਏ ਰੇਡੀਓ ਐਨਾਟਾਮੀ ਆਫ਼ ਮੂਨ ਬਾਊਂਡ ਹਾਈਪਰਸੇਂਸਿਟਿਵ ਐਂਟ ਐਟਮਾਸਫੀਅਰ- ਲੈਂਗਮੁਈਜ ਪ੍ਰੋਬ (ਰੰਭਾਐਲਪੀ) ਪੋਲੈਂਡ ਨੇ ਦੱਖਣੀ ਧਰੂਵੀ ਖੇਤਰ ਦੇ ਉੱਤਰ ਸਤਹਿ ਦੇ ਨੇੜੇ ਚੰਦਰ ਪਲਾਜ਼ਮਾ ਵਾਤਾਵਰਣ ਦਾ ਪਹਿਲੀ ਵਾਰ ਮਾਪ ਲਿਆ ਹੈ। ਸ਼ੁਰੂਆਤੀ ਆਂਕਲਨ ਤੋਂ ਸੰਕੇਤ ਮਿਲਿਆ ਹੈ ਕਿ ਚੰਦਰਮਾ ਦੀ ਸਤਹਿ ਦ। ਕੋਲ ਪਲਾਜ਼ਮਾ ਅਨੋਖਾ ਦਿ੍ਰਸ਼ ਹੈ। ਇਹ ਮਾਤ੍ਰਾਤਮਕ ਮਾਪ ਸੰਭਾਵਿਤ ਰੂਪ ’ਚ ਉਸ ਸ਼ੋਰ ਨੂੰ ਘੱਟ ਕਰਨ ’ਚ ਸਹਾਇਤਾ ਕਰਦੇ ਹਨ ਜੋ ਚੰਦਰ ਪਲਾਜਮਾ ਰੇਡੀਓ ਤਰੰਗ ਸੰਚਾਰ ਦੇ ਦੌਰਾਨ ਪੈਦਾ ਹੁੰਦਾ ਹੈ।
ਇਸਰੋ (ISRO) ਨੇ ਕਿਹਾ ਕਿ ਇਸ ਤੋਂ ਇਲਾਵਾ ਉਹ ਭਵਿੱਖ ਵਿੱਚ ਚੰਦਰ ਆਗੰਤੁਕਾਂ ਲਈ ਉੱਨਤ ਡਿਜ਼ਾਈਨ ’ਚ ਯੋਗਦਾਨ ਦੇ ਸਕਦੇ ਹਨ। ਰੰਭਾ-ਐਲਪੀ ਪੇਲੋਡ ਇੱਕ ਲੈਂਗਮੁਈਰ ਪ੍ਰੋਬ ਹੈ ਜਿਸ ਨੂੰ ਤਿਰੂਵੰਤਰਪੁਰਮ ’ਚ ਵਿਕਰਮ ਸਾਰਾਭਾਈ ਪੁਲਾੜ ਕੇਂਦਰ ਦੀ ਪੁਲਾੜ ਭੌਤਿਕੀ ਪ੍ਰਯੋਗਸ਼ਾਲਾ ਦੁਆਰਾ ਵਿਕਸਿਤ ਕੀਤਾ ਗਿਆ ਹੈ। ਇਹ ਚੰਦਰਯਾਨ-3 ਲੈਂਡਰ ’ਤੇ ਲੱਗਿਆ ਹੈ ਜੋ 23 ਅਗਸਤ 2023 ਨੂੰ ਚੰਦਰਮਾ ਦੀ ਸਤਹਿ ’ਤੇ ਸਫ਼ਲਤਾਪੂਰਵਕ ਉੱਤਰਿਆ ਹੈ। ਰੰਭਾ ਐਲਪੀ ਪੇਲੋਡ ਨੂੰ ਚੰਦਰ ਪਲਾਜਮਾ ਵਾਤਾਵਰਣ ਦੇ ਇਨ-ਸੀਟੂ ਮਾਪ ਕਰਨ ਲਈ ਡਿਜਾਈਨ ਕੀਤਾ ਗਿਆ ਹੈ। ਇਹ ਪੁਲਾੜ ਦਾ ਉਹ ਖੇਤਰ ਹੈ ਜੋ ਚੰਦਰਮਾ ਦੀ ਸਤਹਿ ਦੇ ਸਭ ਤੋਂ ਨੇੜੇ ਹੈ ਅਤੇ ਜਿੱਥੇ ਚੰਦਰ ਪਲਾਜਮਾ ਸਭ ਤੋਂ ਸੰਘਣਾ ਹੈ।
ਇਹ ਵੀ ਪੜ੍ਹੋ : Petrol Diesel Price: ਪੈਟਰੋਲ-ਡੀਜ਼ਲ ਦੀਆਂ ਕੀਮਤਾਂ ‘ਚ ਮਿਲੇਗੀ ਰਾਹਤ!
ਰੰਭਾ-ਐਲਪੀ ਪੇਲੋਡ ਚੰਦਰ ਪਲਾਜਮਾ ਵਾਤਾਵਰਣ ’ਚ ਇਲੈਕਟ੍ਰਾਨ ਘਟਤਵ, ਤਾਪਮਾਨ ਅਤੇ ਵਿਦਯੁਤ ਖੇਤਰ ਦੀ ਮਾਪ ਕਰੇਗਾ। ਰੰਭਾ-ਐਲਪੀ ਪੇਲੋਡ ਦੇ ਅੰਕੜਿਆਂ ਦੇ ਸ਼ੁਰੂਆਤੀ ਆਂਕਲਨ ਤੋਂ ਸੰਕੇਤ ਮਿਲਦਾ ਹੈ ਕਿ ਚੰਦਰਮਾ ਦੀ ਸਤਹਿ ਦੇ ਕੋਲ ਪਲਾਜ਼ਮਾ ਜ਼ਿਆਦਾ ਮਾਤਰਾ ਵਿੱਚ ਹੈ। ਇਸ ਦਾ ਮਤਲਬ ਹੈ ਕਿ ਪੁਲਾੜ ਦੇ ਇਸ ਖੇਤਰ ’ਚ ਜ਼ਿਆਦਾ ਇਲੈਕਟ੍ਰਾਨ ਨਹੀਂ ਹੈ। ਚੰਦਰ ਪਲਾਜਮਾ ਦੀ ਵਿਰਲਤਾ ਮਹੱਤਵਪੂਰਨ ਹੈ ਕਿਉਂਕਿ ਇਹ ਉਸੇ ਤਰੀਕੇ ਨਾਲ ਪ੍ਰਭਾਵਿਤ ਕਰਦਾ ਹੈ ਜਿਸ ਤਰੀਕੇ ਨਾਲ ਰੇਡੀਓ ਤਰੰਗਾਂ ਪੁਲਾੜ ਦੇ ਮੱਧਮ ਤੋਂ ਫੈਲਦੀਆਂ ਹਨ।
