Sanchayika Diwas: ਨਵੀਂ ਦਿੱਲੀ (ਆਈਏਐਨਐਸ)। ਬੱਚਿਆਂ ਵਿੱਚ ਸ਼ੁਰੂ ਤੋਂ ਹੀ ਬੱਚਤ ਕਰਨ ਦੀ ਆਦਤ ਪੈਦਾ ਕਰਨ ਲਈ, ਰਾਸ਼ਟਰੀ ਬੱਚਤ ਸੰਸਥਾ (NSI) ਹਰ ਸਾਲ 15 ਸਤੰਬਰ ਨੂੰ ਸੰਚਾਇਕਾ ਦਿਵਸ ਮਨਾਉਂਦੀ ਹੈ। ਸੰਚਾਇਕਾ ਦਿਵਸ ਦੇ ਮੌਕੇ ‘ਤੇ ਸਕੂਲਾਂ ਵੱਲੋਂ ਪ੍ਰੋਗਰਾਮ ਕੀਤੇ ਜਾਂਦੇ ਹਨ। ਇਸ ਵਿੱਚ, ਬੱਚਿਆਂ ਨੂੰ ਬੈਂਕਿੰਗ ਅਤੇ ਲੇਖਾ ਪ੍ਰਣਾਲੀ ਬਾਰੇ ਜਾਣਕਾਰੀ ਦੇਣ ਦੇ ਨਾਲ-ਨਾਲ, ਉਨ੍ਹਾਂ ਵਿੱਚ ਬੱਚਤ ਕਰਨ ਦੀ ਆਦਤ ਨੂੰ ਉਤਸ਼ਾਹਿਤ ਕੀਤਾ ਜਾਂਦਾ ਹੈ, ਤਾਂ ਜੋ ਉਹ ਆਪਣੇ ਭਵਿੱਖ ਵਿੱਚ ਬੱਚਤ ਕਰਕੇ ਚੰਗੇ ਨਾਗਰਿਕ ਬਣ ਕੇ ਦੇਸ਼ ਦੇ ਵਿਕਾਸ ਵਿੱਚ ਯੋਗਦਾਨ ਪਾ ਸਕਣ।
ਇਹ ਵੀ ਪੜ੍ਹੋ: India vs Australia: ਮੋਹਾਲੀ ’ਚ ਭਾਰਤ-ਅਸਟਰੇਲੀਆ ਮਹਿਲਾ ਵਨਡੇ ਸੀਰੀਜ਼ ਦੀ ਸ਼ੁਰੂਆਤ, ਦਰਸ਼ਕਾਂ ’ਚ ਭਾਰੀ ਉਤਸ਼ਾਹ
ਸੰਚਾਇਕਾ ਇੱਕ ਪੈਸਾ ਪ੍ਰਣਾਲੀ ਹੈ। ਇਸਦਾ ਉਦੇਸ਼ ਬੱਚਿਆਂ ਨੂੰ ਬੱਚਤ ਕਰਨਾ ਸਿਖਾਉਣਾ ਹੈ। ਇਸ ਯੋਜਨਾ ਦੇ ਤਹਿਤ ਬੱਚੇ ਖਾਤੇ ਵਿੱਚ ਪੈਸੇ ਜਮ੍ਹਾਂ ਕਰ ਸਕਦੇ ਹਨ ਅਤੇ ਇਸ ‘ਤੇ ਵਿਆਜ ਪ੍ਰਾਪਤ ਕਰ ਸਕਦੇ ਹਨ। ਇਸ ਯੋਜਨਾ ਦਾ ਵਿਚਾਰ ਪਹਿਲੀ ਵਾਰ 1960 ਦੇ ਦਹਾਕੇ ਵਿੱਚ ਆਇਆ ਸੀ। ਸਕੂਲ ਪੱਧਰ ‘ਤੇ, ਸੰਚਾਇਕਾ ਨਾਮ ਦਾ ਇੱਕ ਬੈਂਕ ਵੀ ਚਲਾਇਆ ਜਾਂਦਾ ਹੈ ਜੋ ਵਿਦਿਆਰਥੀਆਂ ਦੁਆਰਾ ਵਿਦਿਆਰਥੀਆਂ ਲਈ ਹੈ। ਨੈਸ਼ਨਲ ਸੇਵਿੰਗਜ਼ ਇੰਸਟੀਚਿਊਟ ਦੀ ਵੈੱਬਸਾਈਟ ‘ਤੇ ਦਿੱਤੀ ਗਈ ਜਾਣਕਾਰੀ ਦੇ ਅਨੁਸਾਰ, ਸੰਚਾਇਕਾ ਬੈਂਕ ਵਿੱਚ ਵਿਦਿਆਰਥੀਆਂ ਦੁਆਰਾ ਇਕੱਠੀ ਕੀਤੀ ਗਈ ਰਕਮ ਡਾਕਘਰ ਬਚਤ ਖਾਤੇ ਵਿੱਚ ਜਮ੍ਹਾ ਕੀਤੀ ਜਾਂਦੀ ਹੈ। ਇਹ ਖਾਤਾ ਟਰੱਸਟੀ ਬੋਰਡ ਦੁਆਰਾ ਚਲਾਇਆ ਜਾਂਦਾ ਹੈ, ਜਿਸ ਵਿੱਚ ਸਕੂਲ ਦੇ ਪ੍ਰਿੰਸੀਪਲ ਜਾਂ ਹੈੱਡ ਮਾਸਟਰ ਅਤੇ ਸਕੂਲ ਜਾਂ ਕਾਲਜ ਦੇ ਦੋ ਵਿਦਿਆਰਥੀ ਹੁੰਦੇ ਹਨ।
ਇਸ ਖਾਤੇ ਲਈ ਵਿਦਿਆਰਥੀਆਂ ਤੋਂ ਉਗਰਾਹੀ ਇੱਕ ਖਾਸ ਦਿਨ ਕੀਤੀ ਜਾਂਦੀ ਹੈ ਅਤੇ ਇਸਦੀ ਐਂਟਰੀ ਪਾਸਬੁੱਕ ਵਿੱਚ ਵੀ ਕੀਤੀ ਜਾਂਦੀ ਹੈ ਅਤੇ ਫਿਰ ਪਾਸਬੁੱਕ ਵਿਦਿਆਰਥੀਆਂ ਨੂੰ ਵਾਪਸ ਕਰ ਦਿੱਤੀ ਜਾਂਦੀ ਹੈ। ਬੱਚਿਆਂ ਨੂੰ ਇਸ ਖਾਤੇ ਵਿੱਚ ਜਮ੍ਹਾਂ ਕੀਤੀ ਗਈ ਰਕਮ ‘ਤੇ ਵਿਆਜ ਵੀ ਦਿੱਤਾ ਜਾਂਦਾ ਹੈ। ਕੇਂਦਰ ਸਰਕਾਰ ਦੇ ਜ਼ਿਆਦਾਤਰ ਸਕੂਲਾਂ ਅਤੇ ਕਾਲਜਾਂ ਵਿੱਚ ਸੰਚਾਇਕਾ ਦਿਵਸ ਮਨਾਇਆ ਜਾਂਦਾ ਹੈ। ਇਸ ਦਿਨ ਨੂੰ ਵਿਦਿਆਰਥੀਆਂ ਵਿੱਚ ਬੱਚਤ ਕਰਨ ਦੀ ਆਦਤ ਪਾਉਣ ਦੇ ਦਿਨ ਵਜੋਂ ਦੇਖਿਆ ਜਾਂਦਾ ਹੈ। ਇਸ ਨਾਲ ਵਿਦਿਆਰਥੀ ਛੋਟੀ ਉਮਰ ਵਿੱਚ ਹੀ ਪੈਸੇ ਬਚਾਉਣ ਦੀ ਮਹੱਤਤਾ ਨੂੰ ਸਮਝਦੇ ਹਨ। Sanchayika Diwas
