ਕੀ ਇਬਰਾਹਿਮ ਰਾਇਸੀ ਹੱਥ ਹੋਵੇਗੀ ਈਰਾਨ ਦੀ ਕਮਾਨ?
ਤਹਿਰਾਨ। ਕੱਲ ਹੋਣ ਵਾਲੀਆਂ ਈਰਾਨ ਦੀਆਂ ਰਾਸ਼ਟਰਪਤੀ ਚੋਣਾਂ ਵਿੱਚ ਕੱਟੜਪੰਥੀ ਮੌਲਵੀ ਇਬਰਾਹਿਮ ਰਾਇਸੀ ਦੀ ਜਿੱਤ ਨਿਸ਼ਚਤ ਮੰਨਿਆ ਜਾ ਰਿਹਾ ਹੈ। ਸੰਸਦ ਦੇ ਰਿਸਰਚ ਸੈਂਟਰ ਦੀ ਮੁਖੀ ਅਲੀਰੇਜ਼ਾ ਜਕਾਨੀ ਰਾਸ਼ਟਰਪਤੀ ਅਹੁਦੇ ਦੀ ਦੌੜ ਤੋਂ ਪਿੱਛੇ ਹਟ ਜਾਣ ਤੋਂ ਬਾਅਦ ਰਾਇਸੀ ਦਾ ਦਾਅਵਾ ਹੋਰ ਤਿੱਖਾ ਕਰ ਦਿੱਤਾ ਗਿਆ। ਰਾਇਸੀ ਨੂੰ ਬਹੁਤ ਜ਼ਾਲਮ ਦੱਸਿਆ ਜਾਂਦਾ ਹੈ।
ਕੈਦੀਆਂ ਨੂੰ ਪਹਾੜਾਂ ਤੋਂ ਸੁੱਟ ਦਿੱਤਾ ਗਿਆ ਸੀ
ਜਿਵੇਂ ਕਿ ‘ਦ ਸਨ’ ਦੁਆਰਾ ਪ੍ਰਕਾਸ਼ਤ ਕੀਤਾ ਗਿਆ ਹੈ, ਕੱਟੜਪੰਥੀ ਮੌਲਵੀ ਇਬਰਾਹਿਮ ਰਾਇਸੀ ਨੇ ਕੁਝ ਸਾਲ ਪਹਿਲਾਂ ਕਥਿਤ ਤੌਰ ’ਤੇ ਗਰਭਵਤੀ ਔਰਤਾਂ ਨੂੰ ਤਸੀਹੇ ਦੇਣ ਦਾ ਆਦੇਸ਼ ਦਿੱਤਾ ਸੀ। ਇਹੋ ਨਹੀਂ, ਉਸਦੇ ਆਦੇਸ਼ਾਂ ’ਤੇ, ਕੈਦੀਆਂ ਨੂੰ ਪਹਾੜਾਂ ਤੋਂ ਸੁੱਟ ਦਿੱਤਾ ਗਿਆ ਅਤੇ ਬੇਕਸੂਰ ਲੋਕਾਂ ਨੂੰ ਬਿਜਲੀ ਦੀਆਂ ਤਾਰਾਂ ਨਾਲ ਵੀ ਕੁਟਿਆ ਗਿਆ। ਰਾਈਸੀ 1988 ਦੇ ਸਮੂਹਕ ਨਸਲਕੁਸ਼ੀ ਦੇ ਫੈਸਲੇ ਨਾਲ ਵੀ ਜੁੜੇ ਰਹੇ ਹਨ।
1988 ਦਾ ਉਹ ਡਰਾਉਣਾ ਪਲ
ਨਿਆਂਪਾਲਿਕਾ ਦਾ ਮੁਖੀ, ਇਬਰਾਹਿਮ ਰਾਇਸੀ, ਈਰਾਨ ਦੇ ਸੁਪਰੀਮ ਨੇਤਾ ਆਯਤੁੱਲਾ ਅਲੀ ਖਮੇਨੀ ਦਾ ਕਰੀਬੀ ਮੰਨਿਆ ਜਾਂਦਾ ਹੈ। ਇਹੀ ਕਾਰਨ ਹੈ ਕਿ ਈਰਾਨ ਵਿਚ ਉਨ੍ਹਾਂ ਦਾ ਬਹੁਤ ਪ੍ਰਭਾਵ ਹੈ। ਹਾਲਾਂਕਿ, ਮਨੁੱਖੀ ਅਧਿਕਾਰ ਕਾਰਕੁਨਾਂ ਦਾ ਮੰਨਣਾ ਹੈ ਕਿ ਜੇ ਰਾਇਸੀ ਦੇਸ਼ ਦਾ ਰਾਸ਼ਟਰਪਤੀ ਬਣ ਜਾਂਦਾ ਹੈ ਤਾਂ ਸਥਿਤੀ ਹੋਰ ਬਦਤਰ ਹੋ ਜਾਵੇਗੀ। ਰਾਇਸੀ ਨੇ 1988 ਦੇ ਕਤਲੇਆਮ ਵਿੱਚ ਮੁੱਖ ਭੂਮਿਕਾ ਨਿਭਾਈ ਸੀ। 1980 ਵਿੱਚ, ਸਿਰਫ 20 ਸਾਲ ਦੀ ਉਮਰ ਵਿੱਚ, ਰਾਇਸੀ ਨੂੰ ਤੇਹਰਾਨ ਦੇ ਪੱਛਮ ਵਿੱਚ, ਕਰਜ ਦੀ ਇਨਕਲਾਬੀ ਅਦਾਲਤ ਦਾ ਸਰਕਾਰੀ ਵਕੀਲ ਨਿਯੁਕਤ ਕੀਤਾ ਗਿਆ ਅਤੇ 1988 ਵਿੱਚ ਇਸ ਨੂੰ ਤਰੱਕੀ ਦੇ ਕੇ ਡਿਪਟੀ ਪ੍ਰੌਸੀਕਿਊਟਰ ਬਣਾਇਆ ਗਿਆ।
30 ਹਜ਼ਾਰ ਲੋਕਾਂ ਨੂੰ ਮੌਤ ਦੇ ਘਾਟ ਉਤਾਰਿਆ ਗਿਆ
ਉਦੋਂ ਰਾਇਸੀ ਨੂੰ ਇਕ ਚਾਰ ਮੈਂਬਰੀ ਕਮੇਟੀ ਦਾ ਹਿੱਸਾ ਬਣਾਇਆ ਗਿਆ ਸੀ ਜਿਸ ਨੂੰ ਇਰਾਨ ਪੀਪਲਜ਼ ਮੁਜਾਹਿਦੀਨ ਸੰਗਠਨ ਦੇ ਕੈਦ ਕਾਰਕੁਨਾਂ ਦੀ ਹੱਤਿਆ ਕਰਨ ਦੀ ਜ਼ਿੰਮੇਵਾਰੀ ਦਿੱਤੀ ਗਈ ਸੀ। ਜਿਸ ਦੇ ਤਹਿਤ ਈਰਾਨ ਦੀਆਂ ਜੇਲ੍ਹਾਂ ਵਿੱਚ ਬੰਦ ਲਗਭਗ 30 ਹਜ਼ਾਰ ਲੋਕਾਂ ਨੂੰ ਗੋਲੀਆਂ ਮਾਰੀਆਂ ਗਈਆਂ, ਜਿਨ੍ਹਾਂ ਵਿੱਚ ਔਰਤਾਂ ਅਤੇ ਬੱਚੇ ਵੀ ਸ਼ਾਮਲ ਸਨ। ਤੁਹਾਨੂੰ ਦੱਸ ਦੇਈਏ ਕਿ ਇਸ ਕਤਲੇਆਮ ਦੇ ਕਾਰਨ ਪੂਰੀ ਦੁਨੀਆ ਨੇ ਈਰਾਨ ਦੀ ਆਲੋਚਨਾ ਕੀਤੀ।
ਫਰੀਦ ਗੌਦਾਰਜ਼ੀ ਨੇ ਕਹਾਣੀ ਸੁਣਾ ਦਿੱਤੀ
ਰਾਇਸੀ ਦੀ ਬੇਰਹਿਮੀ ਦਾ ਸ਼ਿਕਾਰ ਫਰੀਦ ਗੌਦਾਰਜ਼ੀ ਦਾ ਕਹਿਣਾ ਹੈ ਕਿ ਜਦੋਂ ਉਹ ਅੱਠ ਮਹੀਨਿਆਂ ਦੀ ਗਰਭਵਤੀ ਸੀ, ਤਾਂ ਉਸਨੂੰ ਈਰਾਨ ਦੇ ਅਧਿਕਾਰੀਆਂ ਨੇ ਉਸ ਨੂੰ ਪੀਐਮਓਆਈ ਦਾ ਸਮਰਥਨ ਕਰਨ ਦਾ ਇਲਜ਼ਾਮ ਲਗਾਇਆ ਅਤੇ ਕਈ ਦਿਨਾਂ ਲਈ ਤਸੀਹੇ ਦਿੱਤੇ ਗਏ। ਫਰੀਦ ਗੌਦਾਰਜੀ ਨੇ ਦ ਸਨ ਨੂੰ ਦੱਸਿਆ ਕਿ ਉਸਨੂੰ 21 ਸਾਲ ਦੀ ਉਮਰ ਵਿੱਚ ਗਿ੍ਰਫਤਾਰ ਕੀਤਾ ਗਿਆ ਸੀ। ਮੈਂ ਪਹਿਲੀ ਵਾਰ ਇਬਰਾਹਿਮ ਰਾਇਸੀ ਨੂੰ ਵੇਖਿਆ ਜਦੋਂ ਮੈਨੂੰ ਖਿੱਚ ਕੇ ਅਦਾਲਤ ਵਿੱਚ ਪੇਸ਼ ਕੀਤਾ ਗਿਆ।
ਕੋਰਟ ਤਸ਼ੱਦਦ ਵਾਲਾ ਕਮਰਾ ਸੀ
ਫ਼ਰੀਦ ਨੇ ਦੱਸਿਆ ਕਿ ਉਸਨੂੰ ਅਦਾਲਤ ਦੇ ਬੇਸਮੈਂਟ ਵਿਚ ਬਣੇ ਭਿਆਨਕ ਤਸੀਹੇ ਦੇ ਕਮਰੇ ਵਿਚ ਲਿਜਾਇਆ ਗਿਆ, ਜਿਥੇ ਚਾਰੇ ਪਾਸੇ ਲਹੂ ਸੀ। ਉਸ ਨੂੰ ਪਤਾ ਸੀ ਕਿ ਉਹ ਗਰਭਵਤੀ ਹੈ, ਇਸ ਲਈ ਉਸਨੂੰ ਹਰ ਦਿਨ ਬਹੁਤ ਤਸੀਹੇ ਦਿੱਤੇ ਜਾਂਦੇ ਸਨ। ਫਰੀਦ ਦੇ ਪਤੀ ਅਤੇ ਭਰਾ ਨੂੰ ਪੁਲਿਸ ਨੇ ਫਾਂਸੀ ਦੇ ਦਿੱਤੀ ਸੀ। ਫਰੀਦ ਗੌਦਾਰਜ਼ੀ ਦਾ ਕਹਿਣਾ ਹੈ ਕਿ ਇਬਰਾਹਿਮ ਰਾਇਸੀ ਇੱਕ ਕਸਾਈ ਹੈ। ਉਸਦਾ ਮੰਨਣਾ ਹੈ ਕਿ ਜੇਕਰ ਰਾਇਸੀ ਰਾਸ਼ਟਰਪਤੀ ਬਣ ਜਾਂਦੇ ਹਨ ਤਾਂ ਦੇਸ਼ ਵਿਚ ਮਨੁੱਖੀ ਅਧਿਕਾਰਾਂ ਦੀ ਸਥਿਤੀ ਬਹੁਤ ਖਰਾਬ ਹੋ ਜਾਵੇਗੀ।
ਹੋਰ ਅਪਡੇਟ ਹਾਸਲ ਕਰਨ ਲਈ ਸਾਨੂੰ Facebook ਅਤੇ Twitter ‘ਤੇ ਫਾਲੋ ਕਰੋ।
