Shakarkandi ki Kheti: ਸ਼ਕਰਕੰਦੀ ਆਲੂ ਦੇ ਪਰਿਵਾਰ ਦਾ ਇੱਕ ਮੈਂਬਰ ਹੈ, ਪਰ ਇਸ ਦੀ ਕਾਸ਼ਤ ਬੀਜਾਂ ਤੋਂ ਨਹੀਂ ਬਲਕਿ ਕੰਦਾਂ ਭਾਵ ਜੜ੍ਹਾਂ ਤੋਂ ਕੀਤੀ ਜਾਂਦੀ ਹੈ। ਵਪਾਰਕ ਤੌਰ ’ਤੇ ਸ਼ਕਰਕੰਦੀ ਦੀ ਕਾਸ਼ਤ ’ਚ ਉੱਚ ਉਤਪਾਦਨ ਪ੍ਰਾਪਤ ਕਰਨ ਲਈ, ਰੇਤਲੀ ਦੋਮਟ ਮਿੱਟੀ ਦੀ ਲੋੜ ਹੁੰਦੀ ਹੈ। ਇਸ ਦੀ ਕਾਸ਼ਤ ’ਚ, ਜ਼ਮੀਨ ’ਚ ਪਾਣੀ ਦੀ ਸਹੀ ਨਿਕਾਸੀ ਹੋਣੀ ਚਾਹੀਦੀ ਹੈ। ਮਿੱਠੇ ਆਲੂ ਮੁੱਖ ਤੌਰ ’ਤੇ ਉਨ੍ਹਾਂ ਦੇ ਮਿੱਠੇ ਸੁਆਦ ਤੇ ਸਟਾਰਚੀ ਜੜ੍ਹਾਂ ਲਈ ਉਗਾਏ ਜਾਂਦੇ ਹਨ। ਇਹ ਇੱਕ ਜੜੀ ਬੂਟੀਆਂ ਵਾਲੀ ਸਦਾਬਹਾਰ ਵੇਲ ਹੈ।
ਇਹ ਖਬਰ ਵੀ ਪੜ੍ਹੋ : Jaipur CNG Blast: ਜਬਰਦਸਤ ਧਮਾਕੇ ਨਾਲ ਦਹਿਲ ਗਈ ਰਾਜਸਥਾਨ ਦੀ ਰਾਜਧਾਨੀ, ਵੇਖੋ ਮੌਕੇ ਦੇ ਹਾਲਾਤ…
ਇਸ ਦੇ ਫਲ ਖਾਣ ਯੋਗ, ਕੋਮਲ ਚਮੜੀ ਵਾਲੇ, ਪਤਲੇ ਅਤੇ ਲੰਬੇ ਹੁੰਦੇ ਹਨ। ਇਸ ਨੂੰ ਰੇਤਲੀ ਤੋਂ ਲੈ ਕੇ ਦੁਮਟੀਆਂ ਮਿੱਟੀਆਂ ਦੀ ਵਿਭਿੰਨ ਕਿਸਮਾਂ ’ਚ ਉਗਾਇਆ ਜਾ ਸਕਦਾ ਹੈ, ਪਰ ਇਹ ਵਧੇਰੇ ਉਪਜਾਊ ਤੇ ਚੰਗੀ ਨਿਕਾਸ ਵਾਲੀ ਮਿੱਟੀ ਵਿੱਚ ਵਧੀਆ ਝਾੜ ਦਿੰਦੀ ਹੈ। ਹਲਕੀ ਰੇਤਲੀ ਤੇ ਭਾਰੀ ਮਿੱਟੀ ਵਾਲੀ ਮਿੱਟੀ ’ਚ ਇਸ ਦੀ ਕਾਸ਼ਤ ਨਾ ਕਰੋ, ਕਿਉਂਕਿ ਇਸ ’ਚ ਗੰਢਾਂ ਚੰਗੀ ਤਰ੍ਹਾਂ ਵਿਕਸਤ ਨਹੀਂ ਹੁੰਦੀਆਂ ਹਨ। ਸ਼ਕਰਕੰਦੀ ਦੀ ਕਾਸ਼ਤ ਲਈ ਖੇਤ ਨੂੰ ਚੰਗੀ ਤਰ੍ਹਾਂ ਤਿਆਰ ਕਰੋ। ਜ਼ਮੀਨ ਨੂੰ ਚੰਗੀ ਤਰ੍ਹਾਂ ਨਾਜ਼ੁਕ ਬਣਾਉਣ ਲਈ, ਬਿਜਾਈ ਤੋਂ ਪਹਿਲਾਂ ਖੇਤ ਨੂੰ 3-4 ਵਾਰ ਵਾਹੋ। Sweet Potato Farming
ਕਿਸਮਾਂ ਤੇ ਪੈਦਾਵਾਰ | Sweet Potato Farming
ਪੰਜਾਬੀ ਸ਼ਕਰਕੰਦੀ-21 : ਇਸ ਕਿਸਮ ਦੀ ਵੇਲ ਦਰਮਿਆਨੀ ਲੰਬਾਈ ਵਾਲੀ ਹੁੰਦੀ ਹੈ। ਇਸ ਦੇ ਪੱਤਿਆਂ ਦੀ ਸ਼ਕਲ ਚੌੜੀ ਤੇ ਰੰਗ ਗੂੜਾ ਹਰਾ ਹੁੰਦਾ ਹੈ, ਤਣਾ ਲੰਬਾ ਤੇ ਮੋਟਾ ਹੁੰਦਾ ਹੈ, ਇਸ ਦਾ ਤਣਾ 4.5 ਸੈਂਟੀਮੀਟਰ ਲੰਬਾ ਹੁੰਦਾ ਹੈ, ਤੇ ਪੱਤਿਆਂ ਦੀ ਲੰਬਾਈ 9 ਸੈਂਟੀਮੀਟਰ ਹੈ। ਇਸ ਦੇ ਫਲ ਗੂੜ੍ਹੇ ਲਾਲ ਰੰਗ ਦੇ ਹੁੰਦੇ ਹਨ, ਜੋ ਕਿ 20 ਸੈਂਟੀਮੀਟਰ ਲੰਬੇ ਹੁੰਦੇ ਹਨ। ਲੰਬਾ ਤੇ 4 ਸੈਮੀ ਇਹ ਚੌੜੇ ਹੁੰਦੇ ਹਨ ਤੇ ਇਨ੍ਹਾਂ ਦਾ ਮਿੱਝ ਚਿੱਟਾ ਰੰਗ ਦਾ ਹੁੰਦਾ ਹੈ। ਇਹ ਕਿਸਮ 145 ਦਿਨਾਂ ’ਚ ਪੱਕ ਜਾਂਦੀ ਹੈ। ਇਨ੍ਹਾਂ ਦੇ ਫਲਾਂ ਦਾ ਔਸਤ ਭਾਰ 75 ਗ੍ਰਾਮ ਹੁੰਦਾ ਹੈ। ਇਸ ਦੇ ਫਲ ’ਚ 35 ਫੀਸਦੀ ਡਰਾਈ ਮੈਟਰ ਤੇ 81 ਮਿਲੀ ਲੈ ਲਿਆ। ਪ੍ਰਤੀ ਗ੍ਰਾਮ ਸਟਾਰਚ ਦੀ ਮਾਤਰਾ। ਇਸ ਦਾ ਔਸਤਨ ਝਾੜ 75 ਕੁਇੰਟਲ ਪ੍ਰਤੀ ਏਕੜ ਹੈ। ਵਿਚਕਾਰ ਦੂਰੀ 60 ਸੈਂਟੀਮੀਟਰ ਹੈ ਤੇ ਪੌਦਿਆਂ ਵਿਚਕਾਰ ਦੂਰੀ 30 ਸੈਂਟੀਮੀਟਰ ਦਾ ਰੱਖੋ।
ਬਿਮਾਰੀਆਂ ਤੇ ਰੋਕਥਾਮ | Sweet Potato Farming
ਫਲਾਂ ’ਤੇ ਕਾਲੇ ਧੱਬੇ:
ਇਸ ਬਿਮਾਰੀ ਕਾਰਨ ਫਲਾਂ ’ਤੇ ਕਾਲੇ ਧੱਬੇ ਪੈ ਜਾਂਦੇ ਹਨ। ਪਭਾਵਿਤ ਪੌਦੇ ਸੁੱਕਣੇ ਸ਼ੁਰੂ ਹੋ ਜਾਂਦੇ ਹਨ। ਉਗਣ ਵੇਲੇ ਪ੍ਰਭਾਵਿਤ ਫਲਾਂ ਦੀਆਂ ਅੱਖਾਂ ਭੂਰੀਆਂ ਜਾਂ ਕਾਲੀਆਂ ਹੋ ਜਾਂਦੀਆਂ ਹਨ। ਇਸ ਦੀ ਰੋਕਥਾਮ ਲਈ ਰੋਗ ਰਹਿਤ ਬੀਜਾਂ ਦੀ ਵਰਤੋਂ ਕਰੋ। ਬਿਜਾਈ ਤੋਂ ਪਹਿਲਾਂ ਬੀਜਾਂ ਨੂੰ ਪਾਰਾ ਨਾਲ ਸੋਧੋ।
ਸ਼ੁਰੂਆਤੀ ਝੁਲਸ ਰੋਗ | Sweet Potato Farming
ਇਸ ਬਿਮਾਰੀ ਦੇ ਕਾਰਨ ਹੇਠਲੇ ਪੱਤਿਆਂ ’ਤੇ ਗੋਲ ਧੱਬੇ ਦਿਖਾਈ ਦਿੰਦੇ ਹਨ। ਇਹ ਮਿੱਟੀ ’ਚ ਉੱਲੀ ਦੇ ਕਾਰਨ ਫੈਲਦਾ ਹੈ। ਇਹ ਉੱਚ ਨਮੀ ਤੇ ਘੱਟ ਤਾਪਮਾਨ ’ਚ ਤੇਜ਼ੀ ਨਾਲ ਫੈਲਦਾ ਹੈ। ਇਸ ਦੀ ਰੋਕਥਾਮ ਲਈ ਮੈਨਕੋਜ਼ੇਬ 30 ਗ੍ਰਾਮ ਜਾਂ ਕਾਪਰ ਆਕਸੀਕਲੋਰਾਈਡ 30 ਗ੍ਰਾਮ ਪ੍ਰਤੀ 10 ਲੀਟਰ ਪਾਣੀ ’ਚ ਘੋਲ ਕੇ ਬਿਜਾਈ ਤੋਂ 45 ਦਿਨਾਂ ਬਾਅਦ 10 ਦਿਨਾਂ ਦੇ ਵਕਫੇ ’ਤੇ 2-3 ਵਾਰ ਛਿੜਕਾਅ ਕਰੋ।
ਧਫਰਾ ਰੋਗ
ਇਹ ਬਿਮਾਰੀ ਖੇਤ ਤੇ ਸਟੋਰ ਦੋਵਾਂ ’ਚ ਹਮਲਾ ਕਰ ਸਕਦੀ ਹੈ। ਇਹ ਘੱਟ ਨਮੀ ਵਾਲੀਆਂ ਸਥਿਤੀਆਂ ’ਚ ਤੇਜ਼ੀ ਨਾਲ ਫੈਲਦਾ ਹੈ। ਪ੍ਰਭਾਵਿਤ ਫਲਾਂ ’ਤੇ ਹਲਕੇ ਭੂਰੇ ਤੋਂ ਗੂੜ੍ਹੇ ਭੂਰੇ ਧੱਬੇ ਦਿਖਾਈ ਦਿੰਦੇ ਹਨ। ਇਸ ਦੀ ਰੋਕਥਾਮ ਲਈ ਹਮੇਸ਼ਾ ਖੇਤ ’ਚ ਚੰਗੀ ਤਰ੍ਹਾਂ ਸੜਿਆ ਹੋਇਆ ਗੋਬਰ ਲਾਓ। ਬਿਮਾਰੀ ਰਹਿਤ ਬੀਜਾਂ ਦੀ ਵਰਤੋਂ ਕਰੋ। ਬੀਜ ਨੂੰ ਬਹੁਤ ਡੂੰਘਾ ਨਾ ਬੀਜੋ। ਖੇਤ ’ਚ ਇੱਕੋ ਫ਼ਸਲ ਨੂੰ ਵਾਰ-ਵਾਰ ਉਗਾਉਣ ਦੀ ਬਜਾਏ ਫ਼ਸਲੀ ਚੱਕਰ ਅਪਣਾਓ। ਬਿਜਾਈ ਤੋਂ ਪਹਿਲਾਂ, ਬੀਜਾਂ ਨੂੰ ਐਮੀਸਾਨ 600.25 ਫੀਸਦੀ (2.5 ਗ੍ਰਾਮ ਪ੍ਰਤੀ ਲੀਟਰ ਪਾਣੀ) ਨਾਲ 5 ਮਿੰਟ ਲਈ ਸੋਧੋ।
ਮੁਨਾਫਾ | Sweet Potato Farming
ਇਹ ਫ਼ਸਲ 120 ਦਿਨਾਂ ’ਚ ਪੱਕ ਜਾਂਦੀ ਹੈ। ਜਦੋਂ ਇਸ ਦੇ ਪੌਦਿਆਂ ’ਤੇ ਪੱਤੇ ਪੀਲੇ ਲੱਗਣ ਲੱਗਦੇ ਹਨ, ਤਾਂ ਇਸ ਦੇ ਕੰਦ ਖੁਦਾਈ ਜਾਂਦੇ ਹਨ। ਅਨੁਮਾਨਾਂ ਅਨੁਸਾਰ ਜੇਕਰ ਤੁਸੀਂ ਇੱਕ ਹੈਕਟੇਅਰ ’ਚ ਸ਼ਕਰਕੰਦੀ ਦੀ ਕਾਸ਼ਤ ਕਰਦੇ ਹੋ ਤਾਂ ਤੁਸੀਂ 25 ਟਨ ਤੱਕ ਦਾ ਝਾੜ ਲੈ ਸਕਦੇ ਹੋ। ਜੇਕਰ ਤੁਸੀਂ ਇਸ ਨੂੰ ਬਾਜ਼ਾਰ ’ਚ 10 ਰੁਪਏ ਪ੍ਰਤੀ ਕਿਲੋ ਦੇ ਹਿਸਾਬ ਨਾਲ ਵੇਚਦੇ ਹੋ ਤਾਂ ਵੀ ਤੁਸੀਂ ਆਸਾਨੀ ਨਾਲ 1.25 ਲੱਖ ਰੁਪਏ ਦਾ ਮੁਨਾਫਾ ਕਮਾ ਸਕਦੇ ਹੋ।
