Onion Farming: ਭਾਰਤੀ ਰਸੋਈ ’ਚ, ਸਬਜ਼ੀਆਂ ਨੂੰ ਪਿਆਜ਼ ਤੋਂ ਬਿਨਾਂ ਅਧੂਰਾ ਮੰਨਿਆ ਜਾਂਦਾ ਹੈ। ਪਿਆਜ਼ ਲਗਭਗ ਹਰ ਘਰ ’ਚ ਕਿਸੇ ਨਾ ਕਿਸੇ ਰੂਪ ’ਚ ਉਪਲਬਧ ਹੁੰਦਾ ਹੈ। ਪਿਆਜ਼ ਇੱਕ ਅਜਿਹੀ ਫ਼ਸਲ ਹੈ ਜਿਸ ਨੂੰ ਕੱਚਾ ਅਤੇ ਪਕਾਇਆ ਜਾ ਸਕਦਾ ਹੈ। ਪਿਆਜ਼ ਦੀ ਖੇਤੀ ਇੱਕ ਮਹੱਤਵਪੂਰਨ ਖੇਤੀ ਪ੍ਰਕਿਰਿਆ ਹੈ, ਜੋ ਦੇਸ਼ ਦੇ ਵੱਖ-ਵੱਖ ਹਿੱਸਿਆਂ ’ਚ ਕੀਤੀ ਜਾਂਦੀ ਹੈ। ਅਜਿਹਾ ਹਾੜੀ ਤੇ ਸਾਉਣੀ ਦੋਨਾਂ ਮੁੱਖ ਮੌਸਮਾਂ ’ਚ ਹੁੰਦਾ ਹੈ। ਇਹ ਆਮ ਤੌਰ ’ਤੇ ਨਵੰਬਰ ਦੇ ਅਖੀਰਲੇ ਹਫ਼ਤੇ ਤੋਂ ਦਸੰਬਰ ਤੱਕ ਕੀਤਾ ਜਾਂਦਾ ਹੈ।
ਇਹ ਖਬਰ ਵੀ ਪੜ੍ਹੋ : Shambu Border News: ਸ਼ੰਬੂ ਬਾਰਡਰ ’ਤੇ ਲਗਾਤਾਰ ਅੱਥਰੂ ਗੈਸ ਦੇ ਗੋਲਿਆਂ ਦੀ ਬਰਸਾਤ, ਕਈ ਕਿਸਾਨ ਹੋਏ ਜ਼ਖਮੀ
ਇਸ ਮੌਸਮ ਲਈ ਠੰਢਾ ਮੌਸਮ ਜ਼ਿਆਦਾ ਅਨੁਕੂਲ ਹੈ। ਪਿਆਜ਼ ਦੇ ਵਧੀਆ ਉਤਪਾਦਨ ਲਈ ਵਿਸ਼ੇਸ਼ ਤੱਤਾਂ ਦਾ ਹੋਣਾ ਬਹੁਤ ਜ਼ਰੂਰੀ ਹੈ, ਤਾਂ ਜੋ ਪੌਦਾ ਸਹੀ ਢੰਗ ਨਾਲ ਵਧ ਸਕੇ। ਇੱਥੇ ਕੁਝ ਮੁੱਖ ਭੋਜਨ ਸਮੱਗਰੀ ਹਨ ਜੋ ਤੁਸੀਂ ਵਰਤ ਸਕਦੇ ਹੋ। ਗੋਬਰ ਦੀ ਖਾਦ ਮਿੱਟੀ ਦੀ ਬਣਤਰ ’ਚ ਸੁਧਾਰ ਕਰਦੀ ਹੈ ਤੇ ਨਮੀ ਨੂੰ ਬਰਕਰਾਰ ਰੱਖਣ ’ਚ ਮਦਦ ਕਰਦੀ ਹੈ। ਬਿਜਾਈ ਤੋਂ ਪਹਿਲਾਂ ਖੇਤ ’ਚ ਚੰਗੀ ਤਰ੍ਹਾਂ ਸੜੀ ਹੋਈ ਰੂੜੀ ਦੀ ਖਾਦ ਦੀ ਵਰਤੋਂ ਕਰੋ। Onion Farming
ਪਿਆਜ਼ ਦੀਆਂ ਮੁੱਖ ਕਿਸਮਾਂ | Onion Farming
ਖੇਤੀਬਾੜੀ ਭਲਾਈ ਮੰਤਰਾਲਾ ਭਾਰਤ ਸਰਕਾਰ ਤੇ ਸੂਬਿਆਂ ਦੇ ਖੇਤੀਬਾੜੀ ਵਿਭਾਗਾਂ, ਵੱਖ-ਵੱਖ ਖੇਤੀਬਾੜੀ ਯੂਨੀਵਰਸਿਟੀਆਂ ਤੇ ਖੇਤੀਬਾੜੀ ਵਿਗਿਆਨੀਆਂ ਦੀ ਸਲਾਹ ਅਨੁਸਾਰ ਕਿਸਾਨਾਂ ਨੂੰ ਸੁਧਰੀਆਂ ਕਿਸਮਾਂ ਬਾਰੇ ਪ੍ਰਮਾਣਿਕ ਜਾਣਕਾਰੀ ਪ੍ਰਦਾਨ ਕਰਦਾ ਹੈ। ਵਧੀਆ ਉਤਪਾਦਨ ਲਈ ਪਿਆਜ਼ ਲਈ ਆਰਓ.-1, ਆਰਓ 59, ਆਰ.ਓ. 252, ਆਰ.ਓ. 282 ਕਿਸਮਾਂ ਦੀ ਵਰਤੋਂ ਕਰਨੀ ਚਾਹੀਦੀ ਹੈ। ਇਨ੍ਹਾਂ ਦੀ ਵਰਤੋਂ ਨਾਲ ਵਧੀਆ ਝਾੜ ਮਿਲਣ ਦੀ ਉਮੀਦ ਹੈ। ਇਨ੍ਹਾਂ ਕਿਸਮਾਂ ਦੀ ਚੋਣ ਉਨ੍ਹਾਂ ਦੇ ਉੱਚ ਉਤਪਾਦਨ, ਗੁਣਵੱਤਾ ਤੇ ਰੋਗ ਪ੍ਰਤੀਰੋਧਕਤਾ ਦੇ ਅਧਾਰ ਤੇ ਕੀਤੀ ਜਾਂਦੀ ਹੈ।
ਬਿਜਾਈ ਦੀ ਪ੍ਰਕਿਰਿਆ | Onion Farming
ਢਿੱਲੀ ਤੇ ਉਪਜਾਊ ਮਿੱਟੀ ਪਿਆਜ਼ ਲਈ ਸਭ ਤੋਂ ਵਧੀਆ ਹੈ। ਖੇਤ ਦੀ ਤਿਆਰੀ ਦੇ ਸਮੇਂ, ਮਿੱਟੀ ਦਾ ਪੀਐੱਚ ਪੱਧਰ 6 ਤੋਂ 7 ਦੇ ਵਿਚਕਾਰ ਹੋਣਾ ਚਾਹੀਦਾ ਹੈ। ਬਿਜਾਈ ਲਈ ਤਿਆਰ ਕੀਤੀ ਮਿੱਟੀ ’ਚ 8 ਤੋਂ 10 ਸੈਂਟੀਮੀਟਰ ਦਾ ਚੂਰਾ ਪਾਓ ਤੇ ਇਸ ’ਚ ਖਾਦ ਪਾ ਕੇ ਉਪਜਾਊ ਬਣਾਓ। ਕਤਾਰਾਂ ਰਾਹੀਂ ਬਿਜਾਈ ਕਰਨਾ ਵਧੇਰੇ ਲਾਹੇਵੰਦ ਹੈ। ਇਸ ਲਈ 15 ਤੋਂ 20 ਸੈਂਟੀਮੀਟਰ ਦੀ ਦੂਰੀ ’ਤੇ ਕਤਾਰਾਂ ’ਚ ਬੀਜ ਬੀਜੋ। ਪਹਿਲੀ ਸਿੰਚਾਈ ਬਿਜਾਈ ਤੋਂ ਤੁਰੰਤ ਬਾਅਦ ਕਰਨੀ ਚਾਹੀਦੀ ਹੈ।
ਇਨ੍ਹਾਂ ਗੱਲਾਂ ਦਾ ਰੱਖੋ ਧਿਆਨ | Onion Farming
ਪਿਆਜ਼ ਦੀ ਫ਼ਸਲ ਠੰਢੇ ਮੌਸਮ ਵਿੱਚ ਚੰਗੀ ਤਰ੍ਹਾਂ ਵਧਦੀ ਹੈ, ਪਰ ਚੰਗੀ ਧੁੱਪ ਵੀ ਜ਼ਰੂਰੀ ਹੈ। ਪਿਆਜ਼ ਲਈ 13-24 ਡਿਗਰੀ ਸੈਲਸੀਅਸ ਦਾ ਤਾਪਮਾਨ ਅਨੁਕੂਲ ਹੈ। ਪਿਆਜ਼ ਦੀ ਬਿਜਾਈ ਨਵੰਬਰ ਦੇ ਆਖਰੀ ਹਫ਼ਤੇ ਤੋਂ ਦਸੰਬਰ ਦੇ ਅੱਧ ਤੱਕ ਕੀਤੀ ਜਾ ਸਕਦੀ ਹੈ। ਬਿਜਾਈ ਤੋਂ ਪਹਿਲਾਂ ਖੇਤ ’ਚ ਚੰਗੀ ਤਰ੍ਹਾਂ ਸੜੇ ਗੋਬਰ ਦੀ ਖਾਦ ਨੂੰ ਮਿਲਾ ਦੇਣਾ ਚਾਹੀਦਾ ਹੈ। ਇਸ ਤੋਂ ਇਲਾਵਾ ਨਾਈਟ੍ਰੋਜਨ, ਫਾਸਫੋਰਸ ਤੇ ਪੋਟਾਸ਼ ਦਾ ਸਹੀ ਸੰਤੁਲਨ ਬਣਾਈ ਰੱਖਣਾ ਚਾਹੀਦਾ ਹੈ। ਪਿਆਜ਼ ਦੀ ਫ਼ਸਲ ਨੂੰ ਥੋੜ੍ਹੇ ਸਮੇਂ ’ਤੇ ਸਿੰਚਾਈ ਦੀ ਲੋੜ ਹੁੰਦੀ ਹੈ, ਖਾਸ ਕਰਕੇ ਜਦੋਂ ਇਹ ਉਭਰ ਰਹੀ ਹੋਵੇ। ਪਿਆਜ਼ ਦੀ ਫ਼ਸਲ ਬੈਕਟੀਰੀਆ ਦੇ ਝੁਲਸ ਵਰਗੀਆਂ ਬਿਮਾਰੀਆਂ ਤੇ ਥ੍ਰਿਪਸ ਤੇ ਚਿੱਟੀ ਮੱਖੀ ਵਰਗੇ ਕੀੜਿਆਂ ਤੋਂ ਪ੍ਰਭਾਵਿਤ ਹੋ ਸਕਦੀ ਹੈ।
ਸੰਦੀਪ ਸਿਹੰਮਾਰ।
